19 Mayıs 1919 da Samsunda yakılan meşale 29. Ekim 1923 te Cumhuriyet ile taçlanmıştır.
Anadolu'ya yapılacak olan gönül seferberliği ülküsünün 9. Kolordu müfettişliği atılacak adımlar için fırsat olmuştur.
3 Kasım 1939 tanzimat fermanı ve 18 Şubat 1956 Islahat fermanları ardından 1976 aralık birinci meşrutiyet ile siyasi hükmünü, 93 harbi dediğimiz 1978 Rus bozgunları ile askeri gücünü yitiren Osmanlı imparatorluğu bitkisel hayata girmiştir 30 Ekim 1918 de imzalanan Mondoros mütaharekasi ile İmparatorluğun mevcut varlığına son verilmiştir.
1915 Çanakkale savaşları ile düşmana dur diyen Türk milleti, 1918-1920 deki resmi ve gayri resmi işgallere engel olamamıştır, Payitaht İngiliz, Fransız ve Yunan askerlerine teslim edilmiştir.
İtilaf devletlerinin Türk Milletini ve onun kutsal vatanını bölüşmek ve Bu Kadim milleti 1071 den itibaren yurt tuttuğu Anadolu dan çıkartmak üzere Sevr masaya getirerek Osmanlının sadrazamı Ve Vahidettin in damadı Ferit paşaya imzalatmıştır. Meclisi mebusan Vatanın parsellenerek itilaf devletlerine verilmesini kabul etmeyerek kararın meclisten geçmesini engellemiştir.
Hanedan hükümetinin Anadolu ya hakim olma yerine, Bağlı olmanında yolları açılır.
Mustafa Kemal Paşa'nın Samsunda başlattığı Kurtuluş harekatı, 22 Haziran 1919 Amasya da yayınlanacak Tamim, 23 Temmuz- 7 Ağustos 1919 Erzurum da yapılacak kongre ile adım adım Cumhuriyetin temellerine yaklaşılır. 4 Eylülde yapılacak Sivas kongresi kararı alınır, 4-11 Eylülde yapılacak olan kongre maalesef delegasyonun çeşitli baskı ve tehditlere karşı tamamı katılamaz.
38 kongre üyesinin katılım sağladığı toplantılarda önerilen kararlar ve alınacak kararlar değerlendirilir, bir 25 kişilik delege Amerikan mandasının kabulünün faydalı olacağına dair muhtıra verir özellikle belirtmek istiyorumki 25 kişilik delegenin bu önerisi asla ihanetten değil 1911 de başlayıp 1919'a kadar devam eden savaşlardan sonra devletin ve milletin yeni mücadelelere gücü kalmadığını düşünmesinden kaynaklanmaktadır.
İşte bu noktada 1908 eden itibaren Türk Devletini yeniden ayağa kaldırmak için mücadele veren Tıbbiyelilerden biri Tıbbiyeli Hikmet söz alarak Mandayı kabul etmiyoruz, Paşam eğer siz kabul ediyorsanız sizide kabul etmiyoruz sözleri karşısında Mustafa Kemal Paşa Hikmeti anlından öperek biz size güvendiğimiz için yola çıktık diyor. Türkün Atası ünvanını aldığı zamanda hitabıyla Türkiye Cumhuriyeti Devleti ve milletini Türk gençliğine teslim edecektir.
Erzurum Sivas kongrelerinde alınan kararların adım adım yerine getirilmesi ile 23 Nisan 1920 de Osmanlıdan egemenliğini alan son Türk Devletinin Meclisi kuruluyordu. 28 Ekim 1923 de Cumhuriyetin ilan edileceği açıklandı 30 ekim 1918 de Vatanın işgalinin üzerinden beş yıl dolmasına izin verilmeden 29 Ekim 1923 te yeniden hür bir devlet olduk.
Cumhuriyetin ilanı ile 13 milyon nüfusu olan bir millet vardı o güne kadar vergi vermek ve askere gitmekten başka hiçbir varlığı olamayan bu millet arkasına düştüğü lideri ile ‘’YA İSTİKLAL, YA ÖLÜM’’ diyerek hem kurtuluş savaşına hem de devletinin kuruluşuna imza attı, 5000 yıllık Türk tarihinin ikinci Türk ismi ile adlandırılan devletini kurdu, Türk Milletini bununla kul olmaktan çıkarak birey olmayı kazandırdı, Meclisin çalışmaya başlaması ile çıkarılan kanunlarla adı konulmasa da laiklik sistemi (din ile devlet işlerinin birbirinden ayrılması) hayata geçirildi, bu gün laikliği dinsizlik olarak ifade edenler din kisbeti altın çıkar menfaat sağlayanların artıklarıdır, Halkın din ile aldatılmasını engellemek isteyen Atatürk Siyonistlerin masonların yuvalandığı, fitne çıkarmaya müsait olan tekke ve zaviyeleri kapattı ne kadar samimi olduğunu hatırlatmak için Özbekler tekkesinin kapatılmaması, diyanet işlerinin kurulması ile değerlendirilmelidir. Kitabı Mukaddesin ne anlatmak istediğini öğrenmesi için Kuranın Mealinin Türkçe hazırlanması dikkate alınmalıdır. Eğitim-öğretim seferberliği ile ülkede cehaletin beşiğinde yaşayan Anadolu nun %5 in altında olan okur yazar sayısı ( bu sayının çoğunluğu Saray ve şürekası) yükseldi, Kuvvetler ayrımı ile Adalet, Yargı, Yasama yürütme yeniden düzenlenerek milletin hakları güvence altına alındı, Kadına Dünyanın bir çok yerinde yakın tarihine kadar verilmeyen haklar o gün verildi, İzmir de ekonomi kongresi, üretimde ilk kalkınma planları, şeker fabrikalarından başlanılarak fabrikaların temelleri atıldı. Son iki yüz yılda yapılamayanlar 15 yılda yapıldı.
Mustafa Kemal Atatürk Türk milleti esir edilemez dedi imkansızı zafere çevirdi, beş yılda bizi 100. Yılımıza geldiğimiz Cumhuriyetin temellerine attı, hayata geçirdi.
MİNNETTARIZ ATAM, sana ve bu günlerin temelini atan silah arkadaşlarına, gözünü kırpmadan göğsünü düşman mermilerine siper etmiş Bu milletinin şehit ve gazi evlatlarına minnettarız.
NE MUTLU TÜRKÜM DİYENE - KIYAMETE KADAR DEVLETİM VE MİLLETİM VAROLSUN.